Wed06282017

Last update06:26:30 PM GMT

Font Size

Profile

Menu Style

Cpanel

Lazların Mitolojik Kökeni

lazlarinmitolojikkokeniOrtadoğu dinlerine mensup bütün halklar geçmişlerini, ortaya çıkışlarını bu dini söylencelerde ararlar. Uzun dönem Hıristiyanlık ve şimdi de İslam’a inanan Lazların da bu tür bir dini mitolojileri var mıydı? Bu sorunun cevabını asıl metni günümüze ulaşmamış ancak Yunanca tercümesinin zamanımıza kaldığı Kartlis Tsxovreba yani Kartli’nin Yaşamı adlı söylencesel tarih kitabıdır.

Hep şu soruyla karşılaşırım: Nereden geliyoruz? İlle de bir yerden gelmek gerekiyormuş gibi… Bu toprakların yerli halkı olma olasılığı yokmuş gibi… Nereden geldik? Bu soruyu pek çok ulus kendi inançları çerçevesinde cevaplamıstır. Semavi olarak adlandırılan Ortadoğu dinlerinde de insanların türeyişleri etraflıca evradın Tekvin kısmında anlatılır. Burada bütün insanlığın Adem ve Havva’dan türediği ve Dünyaya otradoğu’dan yayıldığı dile getirilir. Bu inanç İslam ve Hıristiyanlık tarafından da kabul edilmektedir. Tevrat’ta ve kısmen de Kuran’da Adem oğullarının Nuh’a gelinceye kadarki döneminde pek çok günahlar işlediği, ve en son Nuh döneminde Tanrı’nın onları büyük bir su tufanı ile cezalandırdığı inancı ifade edilir. Bu tufanla yer yüzündeki bütün insanlar yok edilmiş bir tek Nuh ve ailesi kalmıştır. 

Ortadoğu dinlerine mensup bütün halklar geçmişlerini, ortaya çıkışlarını bu dini söylencelerde ararlar. Uzun dönem Hıristiyanlık ve şimdi de İslam’a inanan Lazların da bu tür bir dini mitolojileri var mıydı? Bu sorunun cevabını asıl metni günümüze ulaşmamış ancak Yunanca tercümesinin zamanımıza kaldığı Kartlis Tsxovreba yani Kartli’nin Yaşamı adlı söylencesel tarih kitabıdır.

lazlarinmitolojikkokeniBurada Kafkas halklarının ortaya çıkışları, ilk yayıldıkları saha ve mitolojik geçmişleri anlatılmaktadır. Kartlis Tsxovreba’da Laz adı geçmemekle birlikte onu ifade eden Gürcüce Egri ve Ç’ani isimlerine rastlanır.
Tevrat’ta da anlatıldığına göre Nuh tufandan gemi ile ayrıldıktan 40 gün sonra Ararat Dağı’nın doruğuna inmişlerdir. Suların çekilmesinden sonra bir müddet burada yaşayan Nuh ve ailesi nüfusunun kalabalıklaşması nedeniyle oğulları başka yerlere göç etmek zorunda kalmışlardır. Nuhun Yafet, Sam ve Ham adlı bu üç oğlunun buradan dünyaya yayıldığına ve dünyadaki bütün insanların onlardan türediğine inanılır.
Kartlis Tsxovreba’ya göre bu üç çocuktan Kuzeye doğru giden Yafet’in oğlu Torgamos bu günki Karadeniz ile Hazar denizi arasına yerleşmiştir. Kafkas halkları Torgamos’un 8 oğlundan türemiştir. Bu sekiz oğul şunlardır: Hayos, Kartlos, Bardos, Novakan, Heros, Egros, Lekos ve Kafkas.
Torgmos çocuklarını çeşitli yönlere göndermiş ve oralarda yerleşmelerini sağlamıştır. Oğullarından 6.’si olan Egros Karadeniz kıyısına inerek burada bu günkü Megrelya’nın kuzey batısındaki Bedia şehrini kurmuş ve burada yaşamıştır. Surami Dağı ile Galis (Kızılırmak) arasındaki bölgeye yayılan çocuklarına Egriler ve ülkesine de Egrisi denmiştir. Egrisi ülkesinin Yunan kaynaklarındaki adı Colchis’tir. Egriler yani Colchisliler günümüzde Lazlar ve Megrellerdir.
Burada büyük bir uygarlık kuran Colchlar Urartu ve Eski Yunan kaynaklarında da bir rüyalar ülkesi olarak tasvir edilmektedir. Cholchis, efsanevi kralı güneşin oğlu Aiethe ve kızı sihrin prensesi Medeia ile tanınan bir efsaneler ülkesi idi. Diğer hükümdarlar Colchis krallarına mecliste özel bir saygı gösterilir, onlarla akraba olmakla öğünür ve soylarını Colchlara dayandırmaya çalışırlardı. Bu köklü gelenek Roma İmparatorlarından, Trabzon krallarına ve hatta Napolyon’a kadar süregelmiştir.

 

Yaşar BAYRAKTAR

Helimişi XASANİ

Helimisi
Lazcanın Evrensel Şairi

Coxope

Coxope
Çocuklara Lazca İsim

93 Harbi

93 Harbi
Muhacir Lazlar

Arkeopolis

Arkeopolis
Lazika'nın Başşehri

Lazca Açıköğretim

Lazca Açıköğretim
Açıköğretim Başlıyor